"Moreover, you scorned our people, and compared the Albanese to sheep, and according to your custom think of us with insults. Nor have you shown yourself to have any knowledge of my race. Our elders were Epirotes, where this Pirro came from, whose force could scarcely support the Romans. This Pirro, who Taranto and many other places of Italy held back with armies. I do not have to speak for the Epiroti. They are very much stronger men than your Tarantini, a species of wet men who are born only to fish. If you want to say that Albania is part of Macedonia I would concede that a lot more of our ancestors were nobles who went as far as India under Alexander the Great and defeated all those peoples with incredible difficulty. From those men come these who you called sheep. But the nature of things is not changed. Why do your men run away in the faces of sheep?"
Letter from Skanderbeg to the Prince of Taranto ▬ Skanderbeg, October 31 1460

Arbëreshe , Shqiptarë dhe Arvanitas.

Diskutim profesional për gjuhën.

Moderators: Mallakastrioti, bardus

Post Reply
User avatar
Orakulli
Star Member
Star Member
Posts: 609
Joined: Sun Jun 14, 2009 5:40 am
Gender: Male
Location: USA

Arbëreshe , Shqiptarë dhe Arvanitas.

#1

Post by Orakulli » Tue Feb 14, 2012 5:05 am

Arbëreshet , Shqiptarët dhe Arvanitasit flasin gjuhën shqipe pa pat ndryshime thelbesore krahasuar me njera tjetren, cka deshmon nga na tjetren ekzistencen e nje Shqipeje te vjeter. Eshte tjeter ajo ç’ka kane humbur ne gjuhen tyre. Jam duke folur per njesite qe u evidentuan ne nje kohe te caktuar te ekzistences se tyre atu ku rronin. Ndryshimet jane kryesisht te ngjyrave fonetike, tashme shume te njohura dhe shume te zakonshme per çdo gjuhe, dhe nuk kapin thelbin kuptimore dhe ndertimor te njesive gjuhësore. Ndyshime gjithatu te krahasuar me nje Shqipe te pare, mirepo keto ndryshime nga trungu mem gjuhesore kombetar njane hiçgje krahasuar me ç’ka flasin kombet e rinj europiane.
Kombet e rinj europiane e kane ndryshue nga fillimi gjuhen. Vetem me 1860 vetem 5% e italianeve fliste Italisht, ndersa ne France 25% e francezeve flisnin frengjisht. Per ndertimin e gjuheve moderne Europiane, edhe pse shume kercejn perpjet kur e lexoj, eshte perdorur gjuha Shqipe.
Ndërtuesit e tyre, nuk ka rendesi se kur, ne shekullin e 10 apo 15-te, ende te panjohur si emna, pamvaresisht se kane cilesue Dante, Shekspir, apo Luther, kane perdorur nje gjuhe te vetme qe kishin para ndertimit te gjuheve te reja europiane nga fillimi. Sigurisht ata thone sot qe u ndoq Latinishtja, apo ky dialekt i ketij qyteti, e te tjera, por a eshte ajo e verteta. Gjuha Shqipe me njesite e saj thote qe nuk eshte e vertet. E kane perdorur gjuhen Shqipe direkt, apo indirekt duke perdorur nje derivat te hershem shkruar te saj, gjuhen Greke te vjeter, kjo ka nevoje per shqyrtim me evidencen e fjaleve te dy gjuheve. Gjuha Shqipe mbijetoj nga nje e shkuar shume e larget historike. Çfare eshte e habitshme eshte qe njesite e saj jane te fshehura nen lekure te njesive te gjuheve te reja europiane. Mjafton tu heqesh mbulesen bërbormatibe te re te tyre per me gjet Shqipen e vjeter.
Historia perendimore eshte ndertuar me dy te medhenj dhe asnje tjeter. Eshte krijuar, propaganduar mendimi se te tjeret i kane marre gjuhen, dhe kulturen nga ata. Kjo eshte ana e jashtme te pakten persa i perket gjuheve, cipa e propoganduar rendshem si huazime. E verteta eshte se ne berthamen e zhvillimit, ate hershem, kane dhene kontribut te njejte si Shqiptaret e vjeter, ashtu dhe derivatet e tyre Etrusket, Doriket, Spartanet, Hellenet dhe Romanet dhe ata qe nuk jane shkruajt ne histori Taulantet, Epiriotet, Thesprotet, Molloset, etj. Kane te gjithe njesoj te rendesishem ne kohen e vet. Kishin qytete, shkruanin, benin tregeti.
Etrusket ishin shkeputja e pare nga trungu i kesaj race.
Romanet ishin shkeputje e mevonshme po nga trungu lindor i Ilireve. Romanet ishin invazore qe invadonin racen e vjeter te vet, ose eterit e vet Etrusket si dhe Mesapet, Daunet
Ndersa ne fazen e pare ishin vetem te paret e shqiptareve, rrenja e ketij trungu civilizues. Zanafilla e tyre: shpiken shkrimin. I kishin qendrat aty ku gjenden Vinka culture, ose Iliria e mevonshme e kohes se Romes.
…Gjysma e gjuhes moderne te Europes eshte ndertuar vetem nga perkembimi i foles "baj. Eshte *pi-ja e famshme qe nuk i dihet as kuptimi. Eshte *bi-ja e Camerishtes. Ka format e saj be, bej, me bo, me ba,..Gjysma tjeter eshte folja *rroj. Por, gjuha natyrore, e tille si Shqipja, eshte dicka tjeter, dhe nuk ashte ndertuar nga perkembimi i vetvetes i *bi-se se saj, si ajo qe eshte perdor ne gjuhet e reja te Europes, ose i fjales me veten , ose me tre elementet qe ka fjala "baj , si matematika. Jo, gjuha Shqipe ka pronesi tjeter. Eshte nje matrice 36 simbolesh qe perkembehet me shume here me teper elemnte-pronesi te tjera te elmeneteve gjuhesore.
Per shembull, vetem uji merr me shume 10 cilesi gjuhesore, cilesi gjuhesore per neve , jo cilesi fizike, ose kimike, i rendesishem per ekzistencen tone, per trupin tone, per ushqimin tone: bimet blegtorin, per higjenen, te cilat per njeriun gjysem te eger ishin shume te rendesishme ne kendveshtrimin e percaktimit gjuhesor te tyre sepse ishin te lidhura me mbijetesen. Komunikimi reth tyre kishte rendesi jetike. Pra, me pak fjale, uji si koncept ndertimor gjuhesor nuk eshte vetem tek uji, por eshte edhe ne koncepte te tjera gjuhesore, i fshehur per syte moderne tane natyrisht. Ne Greqishten e re ka vajtur tek rendesi e jetes "ne ro"=ne rrojme, si shembull.
Kur fillon kjo metode, ose menyre ndertimi gjuhesor?
Shume gjhetare flasin faqe te tera me teori dhe pergjithesime , ndersa kur vjen rasti tek shembujt e kane te veshtire te fillojne te shpjegone teorite e tyre, ose hipotezat e tyre, ose ate qe mbron shumica , apriorine gjuhesore.
Kjo, ne rastin e kronit, per shembull, semantika pa shembuj nuk ka kuptim, fillon me ndertimin e dy foljeve shume te vjetra te gjuhes, te cdo gjuhe: foljen "kam dhe foljen *rroj. Keto folje perdoren ne nje kohe te mevonshme per te ndertuar nje mendim te ri , i cili gjithashtu eshte shume I vjeter krahasuar me pjesen me te madhe te njesive gjuhesore, emnin *kroni. *Kroni eshte bashkim me shtim kuptueshmeror *ke +rron, qe me shqipen e sotme , po e them shkurt, perkthehet "qe rron". Pra *kroni, burim i ujit eshte emri qe u krijua nga dy elemente me te vjetra gjuhesore. Pastaj, shume vone keta kur u ndergjegjesuan per forcen e asaj qe po ndertonin , gjuhen filluan ta perdornin per te krijuar koncepte si "Kroni, Zeusi, etj. (Guxoje dhe thuaja nje gjuhetare kete dhe ka per te shperthyer si bombe).
Mund ta ta bejme ujin nji numer ne gjuhe, nje shtring ,ta shtrijme si numrat. Numrat matematikore nuk mbartin "tri D-cilesite jetesore- gjuhesore dhe njerezit do ngaterroheshin keq me numrat e tjera qe do te kishin te njeten rendesi si uji, sepse jane numra. Per shembull, balt, ose ....dhe gjuha do behej shume ngatarruese. Eshte nje string numrash matematikore gjuha, sic kerkojne shume gjuhetare moderne ta shendrojne, ose te gjejne menyrat qe ta shprehin te atille? Jo.
Etimologjia eshte më e varfera e degeve te gjuhesise qe eshte perpjekur te arrij diçka ne kete drejtim, mirepo perpiqet ta shprehi gjuhen pa perdorur asnje dimension te saj. Fonetika asht 0.001 dimensioni i saj.
Ndersa Semantika, po, por nuk ka ende metode, si dhe aktualisht po perdoret duke analizuar kuptimin modern te fjales, jo kuptimet rrenje te saj. Por , duhet thene qe 10 vitet e fundit po behet nje kerkim itenzanë ne semantic. Rrenjet semantike jane munduar ti nxjerin, por ne mënyre subjektive, pa zbatuar nje mates sakte, ajo sepse nuk eshte zbuluar ende menyra se si jane ndertuar fjalet, e cila do te ndertonte edhe metoden e sakte te analizes se gjuheve.
Pas Semantikes, nje drejtim tjeter shume i rendesishem ne krijimin gjuhesor eshte sound simbolizem, i cili eshte ne fazen e krijimit te metodave kerkuese.
Tjetër drejtim i rendsishem i studimit te origjinese se krijimit gjuhesor jane ndertimet piktogramike, te cilat fatekeqesisht jane lene ne kerkimet e dy shekujve te shkuar, ose disa gabimisht quhen nga shumica shkencore si te mbaruara, kuptim gjetura, ç’ka nuk eshte e verteta. Ka aq shume keqzberthime , saqe gjuhetare kritkues arrijne deri aty so te thone qe nuk jane zberthyer, vetem se keta kritikues kane ngel vetem ne qendrimin kritikues, nuk kane shkuar me tej ne kerkimin gjuhesor.
Kulmi i injorances akademike arrihet kur arrihet deri aty ku gjuhetare thone qe gjuha kineze ka vetem nje numer shume te vogel, te vogel fare me ndertime piktogramike. Eshte e kunderta. Me sakte me çfare thone e kane shkruajt gjuhetaret e sotem, perjashto Chomsky dhe idhetaret e tij, Greenberg dhe idhtaret e tij si dhe soundsimbolistet, ashte krejt e kunderta. Gjuha eshte si foljet e cregullta nga jasht, nga forma, por qe kane nje regullsi te mahnitshme te brëndshme.
Image

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: Arbëreshe , Shqiptarë dhe Arvanitas.

#2

Post by bardus » Tue Feb 14, 2012 1:41 pm

Orakulli wrote:
Romanet ishin shkeputje e mevonshme po nga trungu lindor i Ilireve. Romanet ishin invazore qe invadonin racen e vjeter te vet, ose eterit e vet Etrusket si dhe Mesapet, Daunet.
Shume e drejte Orakull.
Desha te shtoj se jo vetem ata por edhe fiset gjermanike rrjedhin nga i njejti grup iliro-pellazg.
Elena Kocaqi ne librin e saj:

Albanet me famë mijëvjeçare - Kocaqi, Elena, 2006

shpjegoi thjesht dhe me fakte levizjen e fiseve iliro- pellazge qe flisnin nje gjuhe, krijimet e shteteve te ndryshme gjithandej neper Europe.

Image


Nga ky liber mund te shpjegohen edhe afersite e gjuhes shqipe me gjuhet e tjera.

Post Reply

Return to “Linguistikë”