"Moreover, you scorned our people, and compared the Albanese to sheep, and according to your custom think of us with insults. Nor have you shown yourself to have any knowledge of my race. Our elders were Epirotes, where this Pirro came from, whose force could scarcely support the Romans. This Pirro, who Taranto and many other places of Italy held back with armies. I do not have to speak for the Epiroti. They are very much stronger men than your Tarantini, a species of wet men who are born only to fish. If you want to say that Albania is part of Macedonia I would concede that a lot more of our ancestors were nobles who went as far as India under Alexander the Great and defeated all those peoples with incredible difficulty. From those men come these who you called sheep. But the nature of things is not changed. Why do your men run away in the faces of sheep?"
Letter from Skanderbeg to the Prince of Taranto ▬ Skanderbeg, October 31 1460

HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

Diskutim profesional për gjuhën.

Moderators: Mallakastrioti, bardus

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#16

Post by bardus » Fri Dec 20, 2013 2:14 pm

Ne shqip fjala gju pervec asaj pjese te trupit te njeriut ka shume perdorime figurative qe shprehin situata te ndryshme qe nje person
mund te gjendet ,si ''ra në gjunjë (=u nënshtrua,s'ka fuqi fare)'' ; E kanë lënë gjunjët; Nuk i bëjnë (nuk i punojnë) gjunjët.Nga keto
perdorime ne shqip po sjell edhe nje te Homerit tek Odiseja ,i cili e perdor njesoj si ne shqip fjalen gju .

γούνατ' ἔλυσαν- '' gjunjet e lëshuan''

λύτο γούνατα -'' lëshojne gjunjet''

Fjalen gju Homeri e ka perdorur edhe ne shprehje te tjera frazeologjike qe perkojne me ato te gjuhes shqipe dhe do ti sjell me vone.
Gjuha e Homerit tek Odiseja dhe Iliada eshte e mbushur me shprehje te tilla,ato qe i solla me pare dhe tani, qe jane si pasqyre qe reflekton
perdorimet figurative dhe kalkeve te gjuhes shqipe edhe pse nganjehere me fjale te tjera, kuptimi i tyre eshte si ne shqip p.sh.:
' ὅσον ἤθελε θυμός`, qe perkthehet ''sa te doje zemra'' ,keto shprehje te pakten une nuk e di se gjenden ne gjuhet e tjera .

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#17

Post by bardus » Sun Feb 09, 2014 1:09 pm

Ne shqip zgjimi nga gjumi ku lidhjet me realiten kane humbur qe ne lashtesi eshte pershkruar si humbje ndjenjash , ὕπνος [ hup_nos], ἀυπνία 'sleeplessness' [ a+ hupnia ''humbje''] ,po ashtu fjala gjume ne shqip vjen nga ai pershkrim g`hum(b) > gjume ,por intersante eshte si e kane zgjidhur problemin e zgjimit nga gjumi ,ku shqiptaret e hershem kane vendosur ti thone :

ZGJOHEM vetv.ngrihem nga gjumi; ZGJOJ kal. e ngre nga gjumi.
pra duhet te ngrihesh,ngre nga gjumi ,urdh.ngrehu! .Perdorimi i foljes ngrej per tu zgjuar nga gjumi duket se edhe nje specifike e gjuhes shqipe qe jo rastesisht gjendet edhe tek Homeri:

ILIADA : ἔγρεο Τυδέος υἱέ!: ngrehu (nga gjumi) biri Tudeos !

ILIADA : ἐξ ὕπνου ἀνέγειρε ]wakened him ; [jashte hupnou ane+ngre ]

gjithashtu edhe disa trajta te tjera te kesaj folje tek Homeri jepen si , ἐπέγρετο, ἐγείρομεν, ἐγρηγορτὶ 'wide awake'.

Keto lloj menyrash te njejta te te shprehurit ,mjaft specifike si per Homerin edhe per gjuhen shqipe, flasin per nje nivel te larte intimiteti midis tyre.

User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4205
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#18

Post by Zeus10 » Tue Feb 11, 2014 2:15 pm

bardus wrote:Ne shqip zgjimi nga gjumi ku lidhjet me realiten kane humbur qe ne lashtesi eshte pershkruar si humbje ndjenjash , ὕπνος [ hup_nos], ἀυπνία 'sleeplessness' [ a+ hupnia ''humbje''] ,po ashtu fjala gjume ne shqip vjen nga ai pershkrim g`hum(b) > gjume ,por intersante eshte si e kane zgjidhur problemin e zgjimit nga gjumi ,ku shqiptaret e hershem kane vendosur ti thone :

ZGJOHEM vetv.ngrihem nga gjumi; ZGJOJ kal. e ngre nga gjumi.
pra duhet te ngrihesh,ngre nga gjumi ,urdh.ngrehu! .Perdorimi i foljes ngrej per tu zgjuar nga gjumi duket se edhe nje specifike e gjuhes shqipe qe jo rastesisht gjendet edhe tek Homeri:

ILIADA : ἔγρεο Τυδέος υἱέ!: ngrehu (nga gjumi) biri Tudeos !

ILIADA : ἐξ ὕπνου ἀνέγειρε ]wakened him ; [jashte hupnou ane+ngre ]

gjithashtu edhe disa trajta te tjera te kesaj folje tek Homeri jepen si , ἐπέγρετο, ἐγείρομεν, ἐγρηγορτὶ 'wide awake'.

Keto lloj menyrash te njejta te te shprehurit ,mjaft specifike si per Homerin edhe per gjuhen shqipe, flasin per nje nivel te larte intimiteti midis tyre.
Bardus, pa dashur te them qe varianti im eshte me i sakte, une bie dakort vetem me pjesen e pare te shpjegimit tuaj, mendoj se fjala ύπνωσ-ης eshte fjale e bashkengjitur e ύπ+νω-σ-ης pra:

ύπ----hup(humbas~zvogeloj)

νους----mind-----------e kemi shpjeguar qe buron nga folja shqip njoh, duke e paraqitur trurin si organin e "depozitimit" te njoh-urise=kujtese

kombinimi i ketyre dy kuptimeve, do te thote nje gjendje HYPO-METABOLIZMI, dhe kjo eshte gjendja e vertete e mendjes ne gjume, eshte nje humbje vetedi(njoh)jeje=humbje mendjeje.
The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#19

Post by bardus » Sat Mar 08, 2014 12:38 pm

Nga kuptimet e shumta te foljes fut, po vecoj shprehjen ''fus duart'' qe ne te vertet neper dialekte jane me te shumte se sa po vendos ketu :

FUT kal.Fut duart diku keq. ndërhyn, merr pjesë në një punë, në një çështje etj. që s'i takon. E futi (e shtiu) në dorë dikë a diçka.
Janë futur lloj-lloj duarsh. E hodhi (e vuri, e shtiu, e futi) në dorë dikë a diçka ; I ka futur duart deri në bërryl.


Eshte nje kuptim figurativ i vecante, ku fut shoqerohet me fjalen dore dhe aresyeja qe e solla eshte sepse gjendet edhe tek
Homeri qe e ka perdorur shpesh here tek Odisea ,pra kemi te njejten menyre te shprehurit dhe te njejten mendesi ,si ne shqip ashtu edhe te Homeri.


Homer Lib. 13.376 : χεῖρας ἐφήσεις - fus duart ,'' lay your hands upon '' ;

φυσις "fus",-; -φυτεία 'futja '; μεταφυτεία ''transplanting '', ''mesa futja = fus ne mes ''


Folja fut ne lashtesi eshte perdorur edhe si 'mbjell' ,φυσις ' fus ' 'insertion ' qe aty ka krijuar fjalen FUSHË f.1. Vend i rrafshët, Fushë pjellore. Fushë e punuar (e mbjellë).

Kjo folje perdoret edhe nga latinet ,por ne rastin tone, nen ate perdorim figurativ te vecante ,nuk kemi aresye te mendojme
se eshte huazim ,por pjese e leksikut te vjeter shqip,po ashtu ure lidhese mijra vjecare e Homerit me gjuhen shqipe.

User avatar
rrëqebull
Grand Star Member
Grand Star Member
Posts: 1158
Joined: Sat Oct 06, 2012 12:29 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#20

Post by rrëqebull » Sun Mar 09, 2014 12:51 pm

μετα = (ndër)mjetë

E. Hamp wrote:Çabej (p. 555) has also proposed the following equations: Meduma (place name) = Albanian i-mje(t)më 'middle' (which, however, it should be pointed out, is simply a productive derivative in -me of the particle mjet)

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#21

Post by bardus » Wed Apr 02, 2014 3:20 pm

Njeri nga perdorimet e fjales emer :

-si mallk. ''që iu harroftë emri, që mos iu përmendtë më emri''


Po sjell nje perdorim te njejte nga Homeri, te Od. libri 19.

Penelopa e merzitur se nuk po i kthehej burri qe kur se lufta me trojanet mbaroi ,shpesh here mallkonte Ilion,Trojen alla shqiptarce:

Κακοΐλιον οὐκ ὀνομαστήν..

E keqja Ilion (Troja) mos tja them emrin, ''Evil Ilium, a name not to be spoken''

User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4205
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#22

Post by Zeus10 » Wed Apr 02, 2014 5:52 pm

ὀνομαστής
ὀνομαστοῦ
ὀνομαστῇ
ὀνομαστήν
ὀνομαστά
-si mallk. ''që iu harroftë emri, që mos iu përmendtë më emri''
mos ju thën-të emir

Ketu ὀνομαστής duket te jete si ne shqip onomas(n'emën)+ τής(thesh~te thuash, te permendesh). nga folja shqipe them :

οὐκ ὀνομαστήν= nuk n'emën thesh= nuk te them emrin
The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#23

Post by bardus » Wed Apr 16, 2014 2:51 pm

Ne shqip zgjimi nga gjumi ku lidhjet me realiten kane humbur qe ne lashtesi eshte pershkruar si humbje ndjenjash , ὕπνος [ hup_nos], ἀυπνία 'sleeplessness' [ a+ hupnia ''humbje''] ,po ashtu fjala gjume ne shqip vjen nga ai pershkrim g`hum(b) > gjume ,por intersante eshte si e kane zgjidhur problemin e zgjimit nga gjumi ,ku shqiptaret e hershem kane vendosur ti thone :

ZGJOHEM vetv.ngrihem nga gjumi; ZGJOJ kal. e ngre nga gjumi.
pra duhet te ngrihesh,ngre nga gjumi ,urdh.ngrehu! .Perdorimi i foljes ngrej per tu zgjuar nga gjumi duket se edhe nje specifike e gjuhes shqipe qe jo rastesisht gjendet edhe tek Homeri:

ILIADA : ἔγρεο Τυδέος υἱέ!: ngrehu (nga gjumi) biri Tudeos !

ILIADA : ἐξ ὕπνου ἀνέγειρε ]wakened him ; [jashte hupnou ane+ngre ]

gjithashtu edhe disa trajta te tjera te kesaj folje tek Homeri jepen si , ἐπέγρετο, ἐγείρομεν, ἐγρηγορτὶ 'wide awake'.

Keto lloj menyrash te njejta te te shprehurit ,mjaft specifike si per Homerin edhe per gjuhen shqipe, flasin per nje nivel te larte intimiteti midis tyre.
___________________


Tek fjala GJUMË : ''E zuri (e mori, e kapi) gjumi fjeti; nuk me merr gjumi -nuk fle dot '' ,duket njesoj sikur, gjumi eshte dicka e gjalle
qe vjen dhe te merr,te kap,te ze.

Ne te njejten menyre shprehet edhe Homeri kur perdor fjalen gjume 'ὕπνος (húpnos) ' qe e kane krahasuar me fjalen etruske '' hupni....
root *hup- '' ,afrimin e te ciles jam munduar edhe une ta bej ketu me pare si hup-humb ne ghumb-gjume, por rrenja mendoj se
eshte *up- dhe jo *hup- qe eshte e mevonshme *(h)up- ,e kisha fjalen tek Iliada dhe Odiseu :


- οὐχ Ἑρμείαν .. ὕπνος ἔμαρπτεν -( nuk Hermejne..gjumi e`merrte) - Hermesin nuk e merrte gjumi.(Iliada)

- ὕπνος ἔμαρπτε - e mori gjumi (Odisea)

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#24

Post by bardus » Wed Apr 30, 2014 5:17 pm

Mann ne fjalorin e tij, solli fjalen dyn ''set of sun '' ,perendim dhe ''sink'',ne fakt ne dial.shqip gjendet nje folje dun, me dun,

qe ka kuptimin 'zbres ,ul poshte' [δύνω = καταβαίνειν , ''vete,shkoj poshte'' ], si ''dunem n`qytet'' , urdh.dunu 'zbrit'

dhe duhet te jete e njejte me dyn 'perendim i diellit' [u > < y],po ashtu me trajtat tjera te rrjedhura nga ajo, DYNDJE , DYND, DYNDEM.

Kuptimi i vecante dhene nga Mann ,me duhet per ta krahasuar me ato qe ka kenduar Homeri :

- ἠέλιον δῦναι - [ jelion dunai] ''the sun goes down'' , dielli dunet 'zbret poshte,perendon' [Iliada]

dhe me poshte edhe si emer me prapasht. -ta , δύντα 'dun_ ta' perendimi ,

- δύντα δ' ἐς ἠέλιον [Iliada] 'dunta e Jeliut' 'perendimi i diellit' .


Varjante tjera te zbukuruara jane άναδΰναι ,διαδΰν ,εδυν ,καταδύνω etj.

User avatar
bardus
Star Member
Star Member
Posts: 882
Joined: Mon Jan 30, 2012 3:44 pm
Gender: Male

Re: HOMERI,PENELOPA DHE TESHTIMA E SHQIPTARIT.

#25

Post by bardus » Mon Sep 15, 2014 2:38 pm

Ne rrjedhat e saj folja NGJALL kal.1. Kthej përsëri në jetë dikë ... ,

ka dhene edhe, NGJALLEM vetv.2. Shtoj në peshë, shëndoshem, vë dhjamë, majmem. Është ngjallur tepër, gjithashtu edhe mb.NGJALLUR
Shumë i shëndoshë e i trashë nga trupi, që ka vënë shumë dhjamë;

Kete mbiemer te zhvendosur pak nga kuptimi origjinal e ka perdorur edhe Homeri
duke u 'perlyer' me kuptimet e sterholluara qe ka bere gjuha shqipe.

Tek Odiseu ,kenga 14 ai thote :

σύας σιάλους ''fat hogs '' ,

ne shqip - thii të ( n)`gjallos - > të ngjallur`,

ku σῦς ''swine'' , THI m. Derr. ( s > th )

Me kete rast megjithese e kemi permendur , fjala dhjamë gjendet te Homeri si ,

δημός (deriv. uncertain) '' fat '', Iliada.,shqip dhjamë.

Post Reply

Return to “Linguistikë”